1. Perfekt Nedir?
Perfekt, geçmişte tamamlanmış eylemleri
anlatmak için kullanılır. Özellikle günlük konuşma dilinde tercih edilir. Yazı
dilinde ise genellikle Präteritum kullanılır; ancak konuşurken en yaygın
geçmiş zaman Perfekt’tir.
Örnek:
Ich habe
gestern einen Film gesehen.
(Dün bir film izledim.)
Wir sind
nach Berlin gefahren.
(Berlin’e gittik.)
2. Perfekt’in Yapısı (Formül)
Perfekt
zamanı oluşturmak için iki temel unsur gerekir:
1. Yardımcı fiil (haben veya sein) -
çekimli
2. Fiilin Partizip II (geçmiş zaman
ortacı) hali
Genel
formül:
Özne +
haben/sein (çekimli) + … + Partizip II
Örnek:
Ich habe
Deutsch gelernt.
(Almanca öğrendim.)
Er ist nach
Hause gegangen.
(Eve gitti.)
3. Yardımcı Fiiller: Haben mi Sein mi?
Perfekt’te
iki yardımcı fiil vardır:
- haben
- sein
3.1. Haben Ne Zaman Kullanılır?
Çoğu fiil
haben ile kullanılır. Özellikle:
- Nesne alan fiiller (Akkusativ
alan)
- Duygusal, zihinsel fiiller
- Modal fiiller
Örnekler:
Ich habe ein
Buch gelesen.
(Bir kitap okudum.)
Sie hat viel
gearbeitet.
(Çok çalıştı.)
Wir haben
dich verstanden.
(Seni anladık.)
3.2. Sein Ne Zaman Kullanılır?
Genellikle
şu durumlarda sein kullanılır:
- Hareket bildiren fiiller (yer
değiştirme)
- Durum değişikliği bildiren
fiiller
- sein, werden, bleiben gibi özel
fiiller
Örnekler:
Ich bin nach
Deutschland gereist.
(Almanya’ya seyahat ettim.)
Er ist
schnell gelaufen.
(Hızlı koştu.)
Das Kind ist
eingeschlafen.
(Çocuk uyuyakaldı.)
Sie ist
Ärztin geworden.
(Doktor oldu.)
Burada hareket
var ama yer değiştirme yoksa genellikle haben kullanılır.
Ich habe im
Park getanzt.
(Parkta dans ettim.)
(Yer değişimi yok → haben)
4. Partizip II (Fiilin 3. Hali) Nasıl Yapılır?
4.1. Düzenli Fiiller (Regelmäßige Verben)
Yapı:
ge + fiil
kökü + t
Örnekler:
lernen →
gelernt
machen → gemacht
spielen → gespielt
Cümle
içinde:
Ich habe
Deutsch gelernt.
(Almanca öğrendim.)
Er hat
Fußball gespielt.
(Futbol oynadı.)
4.2. Düzensiz Fiiller (Unregelmäßige Verben)
Yapı
genellikle:
ge + kök
değişimi + en
Örnekler:
gehen →
gegangen
sehen → gesehen
fahren → gefahren
essen → gegessen
Cümle
içinde:
Wir sind
nach Hause gegangen.
(Eve gittik.)
Ich habe
einen Apfel gegessen.
(Bir elma yedim.)
5. Ayrılabilen Fiillerde Perfekt
Ayrılabilen
fiillerde “ge” takısı ön ek ile fiil arasına gelir.
Örnek:
aufstehen -
aufgestanden
anrufen - angerufen
einkaufen - eingekauft
Cümleler:
Ich bin um 7
Uhr aufgestanden.
(Saat 7’de kalktım.)
Sie hat mich
angerufen.
(Beni aradı.)
6. Ayrılamayan Fiillerde Perfekt
be-, ver-,
er-, zer-, ent-, emp-, miss-, ge- gibi ön ek alan fiillerde “ge” kullanılmaz.
Örnekler:
besuchen -
besucht
verstehen - verstanden
erzählen - erzählt
Cümleler:
Ich habe
meine Oma besucht.
(Anneannemi ziyaret ettim.)
Er hat die
Geschichte erzählt.
(Hikâyeyi anlattı.)
7. Modal Fiillerde Perfekt (B1 İçin Önemli)
Modal
fiiller Perfekt’te genellikle çift mastar (Doppelinfinitiv) yapısıyla
kullanılır.
Yapı:
haben +
diğer fiil (Infinitiv) + modal fiil (Infinitiv)
Örnek:
Ich habe
gestern arbeiten müssen.
(Dün çalışmak zorunda kaldım.)
Wir haben
lange warten müssen.
(Uzun süre beklemek zorunda kaldık.)
8. Perfekt ile Soru Cümlesi
Yardımcı
fiil başa gelir.
Hast du das
Buch gelesen?
(Kitabı okudun mu?)
Seid ihr
nach Berlin gefahren?
(Berlin’e gittiniz mi?)
9. Perfekt ile Olumsuz Cümle
Nicht veya
kein kullanılır.
Ich habe das
nicht verstanden.
(Bunu anlamadım.)
Er hat kein
Auto gekauft.
(Araba satın almadı.)
10. Perfekt Hangi Zaman Zarflarıyla Kullanılır?
Sık
kullanılan zaman ifadeleri:
- gestern (dün)
- heute (bugün)
- letzte Woche (geçen hafta)
- vor zwei Tagen (iki gün önce)
- schon (çoktan)
- noch nicht (henüz değil)
Örnek:
Ich habe
gestern viel gelernt.
(Dün çok çalıştım.)
Wir sind
letzte Woche nach Hamburg gefahren.
(Geçen hafta Hamburg’a gittik.)
11. Perfekt ve Präteritum Farkı
Konuşma
dilinde Perfekt daha yaygındır.
Ich habe ihn
gesehen.
(Onu gördüm.)
Yazı dilinde
özellikle hikâye ve romanlarda Präteritum kullanılır.
Ich sah ihn.
(Onu gördüm.)
Ancak şu
fiiller günlük dilde de çoğunlukla Präteritum ile kullanılır:
- sein - war
- haben - hatte
- werden - wurde
- modal fiiller
Örnek:
Ich war
gestern krank.
(Dün hastaydım.)
12. Günlük Hayattan Örnek Metin (Perfekt)
Gestern bin
ich früh aufgestanden. Zuerst habe ich Kaffee getrunken und gefrühstückt.
Danach bin ich zur Arbeit gefahren. Dort habe ich viele E-Mails geschrieben und
mit meinem Chef gesprochen. Am Abend habe ich meine Freunde getroffen und wir
haben zusammen gegessen. Später bin ich müde nach Hause gegangen.
(Dün erken kalktım. Önce kahve içtim ve kahvaltı yaptım. Sonra işe gittim.
Orada birçok e-posta yazdım ve patronumla konuştum. Akşam arkadaşlarımla
buluştum ve birlikte yemek yedik. Daha sonra yorgun bir şekilde eve gittim.)
13. B1 Seviyesi İçin En Yaygın Perfekt Hataları
1. Haben/sein karıştırmak
2. Partizip II’yi yanlış yapmak
3. Cümle sonunda fiili unutmak
4. Modal fiillerde çift mastarı yanlış
kullanmak
Yanlış:
Ich bin Deutsch gelernt.
(Yanlış kullanım)
Doğru:
Ich habe Deutsch gelernt.
(Almanca öğrendim.)
Perfekt
(Almanca geçmiş zaman), B1 seviyesinde akıcı konuşmanın temelidir. Günlük
konuşmada en çok kullanılan geçmiş zaman yapısıdır. Yardımcı fiil seçimi
(haben/sein), Partizip II yapısı ve cümle sırası bu konunun en önemli
noktalarıdır.
Düzenli
pratik yaparak, düzensiz fiilleri ezberleyerek ve günlük hayatla ilgili
cümleler kurarak Perfekt zamanını rahatlıkla öğrenebilirsiniz.